Güncel Piyasa ve Döviz Haberleri 28/03/2025 - Cuma
‘Silver’ Thursday ve Hunt Kardeşler
- Bugün, klasik akışımızın dışına çıkarak finans tarihindeki en dikkat çekici piyasa manipülasyonlarından birine, “Silver Thursday” olayına odaklanmak istiyorum. Ardından gümüşün günümüzdeki seyrine ve olası üçüncü zirvesine dair değerlendirmelerimize geçeceğiz.
- Finans tarihinin en dramatik fiyat hareketlerine sahne olmuş metallerden biri olan gümüş, 1980 yılında Hunt Kardeşler'in piyasa manipülasyonu ile 50 dolar zirvesine çıkan gümüş, 2011 yılında FED'in parasal genişlemesi ve enflasyon korkuları ile zirveye yeniden yaklaştı. 1970'lerin sonlarında, petrol zengini Hunt Kardeşler servetlerini devalüe olan dolardan korumak adına (!) gümüşe yatırım yaptı. Ancak bu yatırım spekülasyona dönüştü ve piyasanın ünlü "corner" hareketlerinden biri hâline geldi. Finans dünyasında "corner" terimi, bir yatırımcının veya yatırımcı grubunun belirli bir varlığın büyük bir bölümünü satın alarak piyasayı kontrol etmeye çalıştığı durumu ifade eder. Bu durumda, diğer yatırımcılar ilgili varlığı almak istediklerinde arz sınırlı olduğundan fiyatlar hızla yükselir. Hunt Kardeşler de bu stratejiyi izleyerek gümüş piyasasında fiyatları yukarı çekmeyi hedeflediler.
- Hunt Kardeşler, fiziksel gümüş ve vadeli işlemlerle piyasanın %30'unu kontrol eder hâle gelirken, bu agresif alım dalgası, gümüş fiyatlarını Ocak 1980'de 50 dolara kadar taşıdı. Ancak Chicago Ticaret Borsası (CME), marj yükümlülüklerini artırınca Hunt Kardeşler teminat tamamlayamayarak likidite krizine girdiler. 27 Mart 1980'de, Silver Thursday olarak bilinen gün gümüş fiyatları bir gün içinde %50 düşerek 10 dolara kadar geriledi.
- Hunt Kardeşler'in aslında stratejisi gümüş stoklarını artırarak fiyatları yukarı çekmek suretiyle doların değer kaybettiği bir ortamda servetlerini korumaktı. Ancak piyasa düzenleyicileri bu durumu fark edince spekülatif hareketlerin önüne geçmek için bir dizi önlem aldı. CME marj oranlarını artırarak Hunt Kardeşler'in finansal yükünü artırdı. Likidite krizine giren kardeşler, yüksek borç yükü nedeniyle gümüş varlıklarını elden çıkarmak zorunda kaldı ve fiyatlar hızla çöktü. Sonunda, Hunt Kardeşler büyük finansal kayıplar yaşadı ve iflas ettiler.